Zeep gekleurd met alkanet en annatto
Het is leuk om met plantaardige kleurstoffen te werken. Het enige nadeel is dat ze op den duur vager van kleur worden, in tegenstelling tot mica’s bijvoorbeeld.
Ik heb deze keer twee kleurstoffen gekozen die ik nog nooit gebruikt had: annattozaadpoeder en alkanetwortelpoeder.
Alkanet (Ossentong – plant)
Ossentong is een nogal zichzelf verspreidende (!) plant in m’n tuin. Het zijn niet de blauwe bloemetjes, maar de wortel die traditioneel gebruikt wordt om bijvoorbeeld wol te verven. Zeep kan je er ook mee verven. De pigmenten uit de wortel lossen niet op in water, maar wel in alcohol of olie. Voor de zeep van vandaag, had ik (gekocht) alkanetpoeder toegevoegd aan een pannetje gemengde olie en dit heel zacht au-bain-marie laten trekken, Even tot 60 graden opwarmen, warmtebron uitzetten. Paar keer herhalen over twee dagen en toen gebruikt om zeep te maken.
Even terzijde: De gedroogde wortel van de plant hierboven (en van wat nakomelingen) heb ik op alcohol gezet en het duurde wel even, maar uiteindelijk werd de vloeistof roodbruin. Zonder dat vond ik het ook al een leuke plant, want ze bloeit als een van de eerste in de tuin, trekt veel insecten aan en net als smeerwortel kan je een aantal keren de plant korten en ze loopt gewoon weer opnieuw uit. Handig voor compostering.
Annatto
De annattozaadjes zijn felrood. Ze komen van de orleaanboom (Bixa orellana) en worden wereldwijd gebruikt om voedsel oranje/geel mee te kleuren. Denk bijvoorbeeld aan kaas, custard of aan rijstschotels (in plaats van saffraan). Net als met het alkanetpeoder, deed ik ook annattozaadpoeder in een pan met olie en liet dit op dezelfde manier als hierboven beschreven twee dagen trekken. Het werd een rode olie, maar in de zeep was het een gele kleur geworden.
Je voegt dus niet zomaar kleurstof aan je olie toe (al zou dat bij annatto wel kunnen), maar je laat de olie en de plant samen trekken. Vandaar dat je dus meerdere batches zeep moet maken, voor elke kleur één. Het handigste is dan om van tevoren een masterbatch te maken en daar steeds delen van gebruiken.
Annatto geeft een mooie kleur geel, zoals je hierboven kunt zien. Alkanet als kleurstof is wat onvoorspelbaar. Je ziet op de meest linkse foto dat de alkanet een wat blauwgroene kleur heeft. Het was eigenlijk de bedoeling dat hij paars zou worden, maar dat gebeurde niet.
De grove textuur die je ziet op de eerste foto, liet ik vollopen met een nieuwe lading dunne zeep. De derde batch kleurde ik met Cambrian Blue klei. Ik was niet zo onder de indruk van de kleur, dus ik deed een héél klein beetje spirulina erbij, om wat contrast effecten te krijgen. Er zit ook maanzaad door de zeep.
Hoeveelheid alkanetpoeder
Ik ben begonnen met de door de leverancier aangeraden hoeveelheid (1 eetlepel per pond olie) toe te voegen, maar ik weet dat andere mensen een veel hogere hoeveelheid toevoegen om paars te krijgen. Dat komt de volgende keer wel. Dit soort dingen zijn leuk om stap-voor-stap te ontdekken.
Ash
ColdProcess gemaakte zeep zonder gellen loopt het risico om ash-vorming bovenop te krijgen. Dan reageert de nog actieve loog met de zuurstof uit de lucht en dan komt er een (onschuldig) poederig laagje bovenop. Dat zie je op de middelste foto hierboven. Met stomen heb ik het meeste weer weggekregen, maar een droge zeep is nooit zo schitterend (letterlijk) als een nog verse, net gegoten zeep.
Stomen
Het stomen van de zeep had geen dramatisch effect. Ja, tijdens het stomen wel, maar daarna – na het drogen – werden de kleuren weer minder intens, maar toch beter dan daarvoor. Voor het stomen gebruikte ik een gewone huishoudelijk stoomapparaat waarmee je gewoonlijk mee kan schoonmaken (vieze putjes, vet aanslag, voegen etc.).
Specificaties
Aangezien er geen speciale oliën aan toegevoegd zijn, is het een basiszeep om je handen mee schoon te krijgen en dat doet deze zeep prima.
Ingrediënten: Olijfolie, kokosolie en palmolie, annatto (zaad), alkanet (wortel), Cambrian blauwe klei, spirulina, maanzaad Geurolie: Jasmijn & Frangipani.
JasminSoapStudio 